پارسیان تکنولوژی تولیدکننده تجهیزات آزمایشگاهی نفت و پتروشیمی

هدف از تدوین استاندارد تست کشش قیر، داکتیلیتی (Ductility) یا انگمی قیر، اندازه گیری میزان کشش پذیری مواد قیری و افزایش طول آزمونه در اثر کشیده شدن قبل از پاره شدن است. دو سر آزمونه قالب گیری شده از مواد قیری در دمای مشخص و با سرعت معین کشیده می شود تا پاره شود. آزمون کشش پذیری قیر یا داکتیلیتی باید در دمای 0.5±25 درجه سانتیگراد و با سرعت 0.25±5 سانتی متر در دقیقه انجام گیرد. در دماهای دیگر، سرعت باید مشخص شود. تجهیزات آزمایشگاهی

دقت دستگاه تست کشش قیر 1میلی‌متر بوده و در دو مدل ارائه می شود. دستگاه تست کشش پذیری قیر دارای دو نوع متفاوت است. یک نوع دارای هیتر ایزوله و یخچال قدرتمند اتوماتیک (سرد و گرم) بوده و نوع دیگر فقط دارای هیتر (فقط گرم) است. برای کسب اطلاعات بیشتر جهت خرید دستگاه کشش قیر می‌توانید در صفحه تماس با ما با کارشناسان فروش تماس حاصل فرمایید.

موارد ایمنی دستگاه کشش قیر

1: دستگاه کشش قیر یا انگمی قیر را بر روی سکوی آزمایشگاه (حتما تراز) قرار دهید. برای تراز بهتر می توانید پایه های زیر دستگاه را تنظیم کنید.

2: کابل برق دستگاه کشش قیر را به پریز دیواری مطمئن متصل کنید و از اتصال برق دستگاه به سه راهی برق معمولی ضعیف و غیر استاندارد جدا خودداری کنید. دستگاه کشش قیر در شرایط استارت تا 10 آمپر برای هر مخزن برق مصرف می کند بنابراین از سیم کشی و اتصالات اطمینان حاصل فرمایید.

3: فاصله محل قرارگیری دستگاه کشش قیر یا داکتیلیتی تا دیوارهای اطراف آن حداقل20 سانتی متر باشد تا فن تهویه پشت دستگاه بتواند به خوبی عمل تهویه هوای داخل قسمت الکترونیکی را انجام دهد.

4: از قرار دادن هرنوع وسیله بر روی دستگاه کشش قیر جدا اجتناب کنید.

5: هنگام تمیز کردن دستگاه کشش قیر یا انگمی قیر نهایت دقت انجام شود تا ضربه ای به دستگاه نخورد و از لحاظ سخت افزاری دستگاه دچار مشکل نشود.

6: در صورت بروز هر گونه اشکال در دستگاه کشش قیر یا داکتیلیتی، به هیچ عنوان شخصاً اقدام به سرویس و تعمیر دستگاه نکنید، تعمیر وسرویس دستگاه که توسط کارشناسان پارسیان تکنولوژی انجام نشده باشد دستگاه کشش قیر را از امکانات گارانتی خارج می‌کند.

7: تحت هیچ شرایط برچسب پلمپ دستگاه کشش قیر را باز نکنید، باز کردن یا مخدوش شدن آن باعث از بین رفتن گارانتی می‌گردد (مگر در صورت هماهنگی در شرایط خاص با کارشناسان پشتیبانی).

8: تمامی دستگاه های پارسیان تکنولوژی دارای سریال و کد شناسه خریدار اختصاصی هستند. در صورت بروز هر گونه مشکل یا نیازبه سرویس و خدمات پشتیبانی، با شماره تلفن‌های مخصوص تماس حاصل فرمایید.

9: برای ایمنی و همچنین دقت در نتیجه آزمون تست انگمی قیر توصیه میشود که از ترمومتر مرغوب (ASTM) که کالیبراسیون آن توسط آزمایشگاه همکار استاندار انجام و تایید شده باشد استفاده کنید.

10: از ورود مایعات و اشیاء به قسمت بازوی متحرک دستگاه کشش قیر اجتناب کنید.

11: توصیه می شود در دستگاه داکتیلیتی قیر برای پرکردن محفظه یخچال از اتانول با خلوص بالا استفاده شود.

12: قسمت وان مخصوص آزمون را می توانید با آب معمولی یا آب مقطر پر کنید. جهت عدم تشکیل رسوب در وان توصیه می گردد از آب چاه و تانکر استفاده نکنید

13: برای جلوگیری از آسیب رسیدن به هیتر، حتما پارافین یا روغن سیلیکونی را دقیقا تا خط نشانه تعبیه شده بر روی دستگاه کشش قیر پر کنید.

کالیبراسیون دستگاه تست کشش قیر

هنگام استفاده از دماسنج های شیشه‌ای، این دماسنج ها باید دارای گزارش کالیبراسیون دمایی قابل ردیابی با استانداردهای اندازه شناسی توسط آزمایشگاه کالیبراسیون تایید شده در مورد واسنجی دما باشند. این کالیبراسیون هر 6ماه یکبار باید صورت پذیرد.

اصطلاحات و تعاریف مربوط به تست کشش پذیری قیر

کشش پذیری: کشش پذیری مواد قیری از فاصله ای است بین دو سر آزمونه قالب گیری شده از ماده قیری که در دمای مشخص و با سرعت معین قبل از پاره شدن کش می آید.

قیر خالص: قیری روان یا غیر روان که به دلیل افزایش قوام و کیفیت برای تولید مخلوط آسفالت مصرفی در روسازی ها مورد استفاده قرار می گیرد. درجه نفوذ این قیرها در دمای 25درجه سانتیگراد و تحت بار 100 گرم در مدت پنج ثانیه بین 50 تا 500 است.

قیر قطرانی: ماده قیری سیاه یا قهوه ای که از نظر قوام به صورت مایع یا نیمه جامد است و اجزاء اصلی آن حاصل میعان در فرآیند تقطیر تخریبی موادی چون ذغال سنگ، نفت، شیل های نفتی، چوب یا سایر مواد آلی یا موادی که پس از تقطیر، قسمت عمده آن زفت است، می باشد.

حمام آب: حمام آب باید توانایی نگه داری دمای مشخص آزمون را داشته و آزمونه باید غوطه ور گردد و به گونه ای که با آب احاطه شده نگه داری شود و توانایی گرم کردن داشته باشد.

ماده افزودنی وزن مخصوص: موادی مانند متیل الکل،سدیم کلرید یا اتیلن گلیکول برای تنظیم کردن وزن مخصوص حمام آب استفاده می شود. این مواد از به روی سطح آب آمدن آزمونه یا در تماس قرار گرفتن با کف حمام جلوگیری می کند.از مواد افزودنی دیگری که بر خصوصیات فیزیکی آزمونه تاثیری نداشته باشد،می توان استفاده کرد.

متعلقات کنار دستگاه: دماسنج از نوع C63 ،ماده ضد چسبندگی (مخلوط گلیسیرین و دکسترین-تالک یا کائولین-روغن معدنی) برای پوشاندن کف و دیواره های قالب به منظور جلوگیری از چسبیدن آزمونه به قالب، ابزار برش ( کاردک لبه صاف یا ماله که پهن تر از آزمونه است برای زدودن قیر اضافی از سطح قالب و هم تراز کردن سطح آزمونه با لبه قالب)، الک 300 میکرونی شماره 50.

آماده سازی دستگاه تست کشش قیر جهت آزمون

قالب را روی صفحه ای برنجی سوار کنید و دیواره داخلی قالب را با لایه نازکی از ماده ضد چسبندگی به طور کامل بپوشانید. پس از بهم زدن کامل نمونه، آن را داخل قالب بریزید. در پر کردن قالب دقت کنید قسمت های مختلف قالب جابجا نشده و تغییر شکل نیابد و تا سطح بالای آن پر کنید. قالب حاوی آزمونه (نمونه) را به مدت 5±30 دقیقه در دمای اتاق نگه دارید تا خنک شود سپس آن را در حمام آب که در دمای آزمون قرار دارد به مدت 5±35 دقیقه نگه دارید. آزمونه را از حمام آب خارج کرده و بلافاصله با ابزار برش مواد اضافی را برداشته، سطح آزمونه را با قالب دقیقا هم سطح کنید.

بیان نتایج تست کشش پذیری قیر

یک آزمون مورد قبول را به عنوان کشش پذیری آزمونه گزارش کنید. اگر یک آزمون قابل قبول به دست نیاید، گزارش کنید که کشش پذیری تحت شرایط آزمون، قابل اندازه گیری نیست. اگرپارگی به دلیل محدودیت طول دستگاه آزمون اتفاق نیافتد، کشش پذیری را به صورت محدودیت طول به سانتی متر مانند cm+ گزارش کنید (به عنوان مثال cm+150(.

شستشوی دستگاه کشش قیر

علاوه بر تعویض زود به زود مایع حمام برای جلوگیری از آسیب دستگاه انگمی قیر، باید قبل هر شروع دوباره تست حتما قالب کاملا با حلال هایی مثل استون و دیگر حلال ها تمیز گردد.

گزارش دهی آزمون کشش پذیری قیر

گزارش آزمون انگمی قیر یا داکتیلیتی باید شامل موارد زیر باشد:

1.ارجاع به استاندارد ملی ایران

2.تاریخ تحویل نمونه به آزمایشگاه

3.تاریخ انجام آزمون

4.شناسنامه محصول(شامل:نام تولیدکننده،محل تولید و …)

5.تاریخ تولید

6.محل انجام آزمون

7.ذکر هر گونه موارد مغایر با این استاندارد

8.نام،نام خانوادگی و امضای آزمونگر

9.نام،نام خانوادگی و امضای تایید کننده

• دقت و خطا

معیار قضاوت پذیرش نتایج آزمون کشش قیر در دمای 25 درجه سانتی گراد به دست آمده از این روش در شکل زیر نشان داده شده است.

محدوده دقت برای کشش پذیری که در شکل میبینید، بر اساس آزمون های انجام شده بر روی قیرها است. اطلاعات کافی جهت تعیین دقت مناسب در دمای 6/15 درجه سانتی گراد وجود ندارد. هرچند، تحلیل نتایج آزمون ها از 13 آزمایشگاه روی یک قیر که میانگین نتایج آزمون کشش پذیری آن 45 سانتی متر بود، دقت چند آزمایشگاه (D2S) را 23 سانتی متر نشان می دهد.

چند نکته فنی در خصوص کار با دستگاه کشش پذیری قیر

اگر دستگاه کشش پذیری قیر با وجود اتصال برق روشن نمی شود. فیوز دستگاه که به صورت خشابی زیر کابل برق است را چک کنید و در صورت سالم نبودن با فیوز یدکی تعبیه شده در همان خشاب (فیوز 15 آمپر شیشه ای) تعویض شود و در غیر این صورت با شماره تماس های پشتیبانی ارتباط حاصل فرمایید.

اگر حمام دستگاه کشش قیر گرم نمی شود اول از همه باید Emergency دستگاه چک شود که باز شده باشد و مطابق با توضیحات داده شده ، یعنی چیزی حدود 50 درجه سانتیگراد بالاتر از دمای مد نظرتان Set Point گذاشته شود. در مرحله دوم اگر هنوز تغییری در گرم شدن حمام رخ نداد. باید مطابق با Set Point داده شده که همیشه بالاتر از temperature است دکمه استارت زده شده باشد. در این صورت مایع شروع به گرم شدن می کند. در آخر اگر هنوز تغییری در گرم شدن حمام به وجود نیامد احتمالا نیاز به باز کردن پلمپ دستگاه جهت بررسی سوکت ها خواهد بود که باید از کارشناسان پشتیبانی جهت رفع آن تماس حاصل فرمایید.

اگر ماده قیری به سطح آب بیاید یا با کف حمام تماس پیدا کند،آزمون مورد قبول نیست. وزن مخصوص آب حمام را با استفاده از ماده افزودنی وزن مخصوص طوری تنظیم کنید که در حین آزمون ماده قیری به سطح آب نیامده و با کف حمام تماس پیدا نکند. آزمونی مورد تایید است که آزمونه از نزدیک مرکز پاره شود یا به محدودیت های طول دستگاه آزمون برسد. در صورتی که پارگی در هر یک از گیره ها اتفاق افتد، آزمون مورد قبول در نظر گرفته نمی شود.

اگر آزمون به دلیل کافی نبودن ماده کمتر از سه بار بر روی نمونه یکسان انجام شود باید تعداد تکرار آزمون در گزارش آزمون بیان شود. در صورت اختلاف، آزمون را باید با سه تکرار انجام داد و اگر مورد اختلاف شامل باقی مانده تقطیر است، ماده را قبل ریختن در قالب از الک 300 میکرونی که قبلا در دمای (5±135) درجه سانتیگراد گرم شده، عبور دهید. میانگین سه آزمون مورد قبول را به عنوان کشش پذیری آزمونه گزارش کنید.

خلاصه روش آزمایش کشش پذیری قیر یا داکتیلیتی

با فشردن دکمه Start سیرکولاتور دستگاه متوقف می شود. خاموش شدن سیرکولاتور باعث می شود تا جریانات موجود در حمام از بین رفته و بر روی نتایج حاصل از تست انگمی یا داکتیلیتی ما تاثیر منفی نگذارد. با روشن شدن دستگاه نمونه قیری که در قالب های برنجی آماده سازی شده و به دمای مطابق با استاندارد رسیده است با سرعت استاندارد 5 سانتی متر بر دقیقه به آرامی شروع به حرکت می کند. در این بخش از آزمایش انگمی یا داکتیلیتی قیر ما می توانیم میزان جا به جایی یا همان کشش نمونه قیر را بصورت آنلاین روی مانیتور 7 اینچی مشاهده کنیم.

علی رغم اینکه نیاز هست نتایج تست انگمی یا داکتیلیتی قیر در مقیاس سانتی متر گزارش داده شود، دستگاه تست اندازه گیری کشش پذیری پارسیان تکنولوژی مدل Full میزان کشش را با دقت میلی متر به ما نشان خواهد داد. آزمون انگمی یا داکتیلیتی زمانی مورد قبول هست و عملا به پایان رسیده که نمونه قالب گیری شده قیر در قالب های برنجی از نزدیک مرکز پاره شده یا به محدودیت های موجود در طول دستگاه برسد.

در نتیجه اگر پارگی نمونه قیر در هر کدام از گیره ها رخ دهد عملا آزمایش نیاز به تکرار دارد و از لحاظ علمی مورد تایید نیست. در پایان تست انگمی یا داکتیلیتی قیر به محض مشاهده پارگی در مرکز نمونه مورد آزمایش، با فشردن دکمه Stop مقدار کشش ثبت شده و توسط پرینتر مخصوص قابلیت چاپ نتایج آزمون هم وجود دارد.

آزمون کشش پذیری یا انگمی

آزمون کشش پذیری یا انگمی قیر هنگامی قابل قبول است که آزمونه از نزدیک مرکز پاره شود یا به محدودیت های طول دستگاه آزمون برسد. در صورتی که پارگی در هر یک از گیره ها اتفاق افتد آزمون انگمی قیر مورد قبول در نظر گرفته نمی شود. در آزمون انگمی قیر اگر ماده قیری به سطح آب بیاید یا با کف حمام تماس پیدا کند آزمون مورد قبول نبوده و باید وزن مخصوص آب حمام را با استفاده از ماده افزودنی وزن مخصوص طوری تنظیم کنید که حین آزمون انگمی قیر ماده مورد آزمایش به سطح آب نیامده یا یا کف حمام تماس پیدا نکند.

برخی از افزودنی ها که برای تنظیم وزن مخصوص آب حمام استفاده می شود سمی بوده و می تواند باعث خوردگی دستگاه آزمون انگمی قیر شود. اگر از این قبیل تنظیم کننده های وزن مخصوص استفاده شده است پیشنهاد می شود که هنگام قرار دادن دست ها در مایع حمام دستکش بپوشید و برای جلوگیری از آسیب به دستگاه زود به زود مایع حمام را تعویض کنید. اگر در تست انگمی قیر، یک آزمون قابل قبول برای یک نمونه مورد آزمایش بدست نیامد گزارش کنید که کشش پذیری تحت شرایط آزمون قابل اندازه گیری نیست.

اگر پارگی در تست انگمی قیر به دلیل محدودیت های طول دستگاه اتفاق نیفتد، کشش پذیری را به صورت محدودیت طول به سانتی متر مانند +cm گزارش کنید. به عنوان مثال +cm150 . همچنین اگر مقدار نمونه برای سه بار تکرار آزمایش روی نمونه یکسان کافی نباشد در آزمون انگمی قیر تعداد تکرارها در گزارش ارائه شده بیان شود.

دستگاه نقطه ریزش پارسیان شامل 4 مدل تک ،دو ،سه و چهار حمام بوده که قابلیت تنظیم دمایی در دماهای 0، 18-، 33- و 51- درجه سانتیگراد را دارند. در اینجا به بررسی دستگاه تست نقطه ریزش 25- درجه سانتی گراد تک محفظه خواهیم پرداخت. دستگاه تست نقطه ریزش گروه پارسیان تکنولوژی بر اساس روش استاندارد ASTM D97و ASTM D396 و ASTM D2500 طراحی و تولید شده است .

هدف از انجام آزمون تعیین نقطه ریزش یا پورپوینت (Pour Point)، شرح روش اندازه گیری نقطه ریزش فرآورده های نفتی است. آزمون نقطه ابری شدن (Cloud Point) که قبلا بخشی از این روش آزمون بوده در استاندارد ملی شماره 5438 شرح داده شده است. آزمون نقطه ابری شدن نفت خام طی استاندارد ملی جداگانه ای به شماره ASTM D5853 شرح داده شده است.

موارد ایمنی در استفاده از دستگاه تست نقطه ریزش

1. دستگاه تست نقطه ریزش را بر روی سکوی آزمایشگاه (حتما تراز) قرار دهید. برای تراز بهتر می توانید پایه های زیر دستگاه را تنظیم کنید.

2. کابل برق دستگاه تست نقطه ریزش را به پریز دیواری مطمئن متصل نمائید،از اتصال برق دستگاه به سه راهی برق معمولی ضعیف و غیر استاندارد جدا خودداری کنید. دستگاه تست نقطه ریزش در شرایط استارت تا 10 آمپر برق مصرف می کند، بنابراین از سیم کشی و اتصالات اطمینان حاصل کنید.

3. فاصله محل قرارگیری دستگاه تست نقطه ریزش تا دیوارهای اطراف آن حداقل20 سانتی متر باشد تا فن تهویه پشت دستگاه بتواند به خوبی عمل تهویه هوای داخل قسمت الکترونیکی را انجام دهد.

4. از قرار دادن هرنوع وسیله بر روی دستگاه جداً اجتناب کنید.

5. هنگام تمیز نمودن دستگاه تست نقطه ریزش نهایت دقت انجام شود تا ضربه ای به دستگاه نخورد تا سخت افزاری دچار مشکل نشوند.

6. در صورت بروز هر گونه اشکال در دستگاه تست نقطه ریزش ، به هیچ عنوان شخصاً اقدام به سرویس و تعمیر دستگاه نکنید، تعمیر وسرویس دستگاه که توسط کارشناسان پارسیان تکنولوژی انجام نشده باشد آن را از امکانات گارانتی خارج می‌کند.

7. تحت هیچ شرایط برچسب پلمپ دستگاه تست نقطه ریزش را باز نکنید، باز کردن یا مخدوش شدن آن باعث از بین رفتن گارانتی میگردد (مگر در صورت هماهنگی در شرایط خاص با کارشناسان پشتیبانی).

8. تمامی دستگاه های پارسیان تکنولوژی دارای سریال و کد شناسه خریدار اختصاصی می باشند، در صورت بروز هر گونه مشکل و یا نیازبه سرویس وخدمات پشتیبانی، با شماره تلفن‌های مخصوص تماس حاصل کنید.

9. برای ایمنی و همچنین دقت در نتیجه آزمون پورپوینت و ابری اکیداً توصیه میشود که از ترمومتر مرغوب (ASTM) که کالیبراسیون آن توسط آزمایشگاه همکار استاندار انجام و تایید شده باشد استفاده کنید.

10. ازالکل (اتانول یا متانول) با خلوص بالا استفاده شود و همچنین بجای الکل از نفتای نفتی، استون و… هم می توانید استفاده کنید (متانول ارزانتر و مقرون به صرفه تر از اتانول است).

11. به دلیل ساکن بودن و ایجاد جلبک و یا خوردگی در زمان استفاده نکردن از دستگاه تست نقطه ریزش حتما مایع درون حمام را تخلیه کنید (لزوماً مدت زمان بیش از 10 روز).

12. مراقب باشید که الکل یا نفتا در صورت تکان دادن داخل دستگاه تست نقطه ریزش نریزد که احتمال نشتی مخزن از پیچ ها و… رخ میدهد (در صورت جابجایی حتما حداقل مخزن تا نصف خالی گردد).

13. برای ریختن الکل در داخل حمام دستگاه تست نقطه ریزش باید کمی از لوله مسی رنگ(3 یا 4سانتیمتر پایین تر از لبه مخزن) تعبیه شده داخل مخزن کمتر پر کنید که چرا بیشتر از آن، ازشیر سرریز مخزن که پشت دستگاه تعبیه شده است خالی میگردد.

14. پس از استقرار دستگاه تست نقطه ریزش، حداقل تا 10 ساعت دستگاه را روشن نکنید.

کالیبراسیون هنگام خرید دستگاه تست نقطه ریزش

حمام دستگاه تست نقطه ریزش به همراه دماسنج الکترونیکی باید سالی یکبار توسط شرکت معتبر مورد تایید اداره استاندارد کالیبره شود. در صورت جابجایی یا تعمیر وسیله نیز کالیبراسیون باید تایید گردد.

اصطلاحات و تعاریف در تست پورپوینت (Pour Point) و نقطه ابری شدن (Cloud Point)

روغن سیاه: روان کننده ای شامل مواد آسفالتی است، که در تجهیزات آزمایشگاهی مورد استفاده در شرایط کاری سخت مانند استخراج معدن و سنگ و جایی که چسبندگی زیاد مطلوب است، بکار می روند.

روغن سیلندر: روان کننده ای که منحصراً برای روان کردن سیلندرهای موتور مانند موتورهای بخار و کمپرسورهای هوا، روانکاری شیرها و سایر اجزا در ناحیه سیلندر مورد استفاده قرار میگیرد.

نقطه ریزش، پور پوینت (Pour Point): در فرآورده های نفتی کمترین دمایی است که در آن هر گونه حرکتی از نمونه مورد آزمایش تحت شرایط معین آزمون مشاهده می شود.

نقطه ابری شدن، کلود پوینت (Cloud Point): در فرآورده های نفتی و سوختهای بیودیزل، دمای یک آزمونه مایع است هنگامی که اولین و کوچکترین توده قابل مشاهده از بلورهای موم پس از سرد شدن طبق شرایط ذکر شده در آزمون ظاهر میشود.

نفت کوره: سوخت مایع شامل ته مانده از تقطیر نفت خام یا شکست حرارتی بوده و گاهی عنوان نفت کوره سنگین به آن نسبت داده میشود.

متعلقات کنار دستگاه: جار فلزی به همراه جار شیشه ای و درپوش آن(چوب پنبه) ، صفحه گرد و واشر عایقی، ترمومتر شیشه ای با (ASTM 6C یا IP 2C )، ماده سردکننده حمام(استون،الکل،نفتای نفتی…).

تخلیه مخازن الکل: برای تخیله الکل کافی است شیر آبی رنگ پشت دستگاه تست نقطه ریزش را باز کنید و شیر کنار آن برای سر ریز می باشد یعنی اگر الکل بیشتر از حد پر شود از این شیر سر ریز می شود.

خلاصه روش آزمون پورپوینت و نقطه ابری شدن

نقطه ریزش: بعد از گرم کردن اولیه، نمونه با سرعتی معین سرد می شود و در فواصل هر C˚3 کاهش دما، سیالیت آن مورد بررسی قرار میگیرد و کمترین دمایی که در آن جریان نمونه مشاهده می شود به عنوان نقطه ریزش نمونه ثبت می گردد.

نقطه ابری شدن: در هر قرائت دمای نمونه که مضربی از C˚1 است، ظرف آزمون را به سرعت بدون هم خوردن آزمونه از محفظه بردارید و تشکیل ابر را بازرسی کنید. در صورت مشاهده ابر در ته ظرف آزمون، نقطه ابری شدن نمونه ثبت می گردد.

انجام و گزارش تست توسط دستگاه آزمون نقطه ریزش

نمونه را داخل ظرف آزمون تا محل خط نشانه بریزید در صورت لزوم نمونه را در داخل آب گرم بگذارید تا سیالیت لازم را جهت ریختن در ظرف آزمون بدست آید. صفحه گرد، واشر و داخل جار آلومینیومی تمیز و خشک باشد. صفحه گرد را داخل و ته جار آلومینیومی و واشر را دور ظرف آزمون یا همان جار شیشه‌ای و داخل محفظه یا حمام دستگاه قرار دهید.

بعد از گذاشتن درپوش جار باید ترمومتر یا دماسنج الکترونیکی را در داخل درپوش با توجه به سوراخ طراحی شده بر روی آن قرار داد و متناسب با گستره دمایی حمام و نمونه تست را شروع کرد.

برای تشکیل کریستالها دقت شود که نه توده نمونه برهم زده شود و نه دماسنج در داخل نمونه حرکت کند.زیرا هرگونه اختلال در کریستال ها، منجر به نتایج کمتر از مقدار واقعی و ایجاد خطا در نتیجه آزمون خواهد شد.

نقطه ریزش یا پورپوینت به صورت اعداد صحیح مثبت یا منفی که مضربی از C˚3 است بیان می شود. به این ترتیب که جار شیشه ای را باید هر 3 درجه سلسیوس برداشته و آن را به اندازه کافی کج کرده تا حرکت نمونه داخل آن مشخص شود. اگر حرکت نمونه داخل جار آزمون دیده شد فوراً آن را در محفظه قرار دهید و آزمون جاری شدن را در درجه حرارت بعدی (3 درجه سلسیوس پایین تر) تکرار کنید. بطور کلی برداشتن، تمیز کردن و جایگزین کردن جار نباید بیشتر از 3 ثانیه طول بکشد.

این روش را به همین صورت ادامه دهید تا زمانیکه با افقی نگه داشتن ظرف آزمون به مدت 5ثانیه، نمونه هیچگونه حرکتی نداشته باشد و در این شرایط دمای دماسنج یادداشت گردد. به دمای یادداشت شده سه درجه سلسیوس اضافه کنید و نتیجه را به عنوان نقطه ریزش مطابق استاندارد ملی گزارش نمایید.

جهت اندازه گیری نقطه ابری شدن که دمای نمونه مضربی از C˚1 است، میبایست جار شیشه ای در هر C˚1 برداشته و تشکیل ابر را بازرسی کنید و دوباره درون محفظه قرار دهید ، به طوری که تمام این عملیات باید کمتر از 3 ثانیه انجام شود. این روش را به همین صورت ادامه دهید تا زمانیکه ابر در ته ظرف آزمون مشاهده گردد، در این شرایط دمای دماسنج را با تقریب C˚1 به عنوان نقطه ابری شدن ثبت کنید.

شستشوی دستگاه تست نقطه ریزش

از حلال هایی با خلوص صنعتی مناسب که قادر به پاک کردن نمونه های مورد آزمون از ظرف نمونه و سرپوش ظرف آزمون و خشک کردن آن باشند استفاده کنید. تولوئن و استون از حلال هایی هستند که به طور معمول برای شست و شوی دستگاه تست نقطه ریزش مورد استفاده قرار می گیرند.

تکرارپذیری و تجدیدپذیری مجاز در آزمایش تست نقطه ریزش و ابری شدن

تکرارپذیری: اختلاف بین دو نتیجه آزمون متوالی بدست آمده توسط یک آزمایشگر با استفاده از دستگاه یکسان تحت شرایط ثابت با مواد مورد آزمون یکسان در مدت طولانی و انجام روش به طور صحیح و معمول، فقط در یک مورد از هر 20 مورد آزمون در تست نقطه ریزش و نقطه ابری شدن می تواند از مقادیر زیر بیشتر شود:

• در آزمون نقطه ریزش برای روغن های روان کننده تا 6 درجه سانتی گراد و برای سوخت تقطیری میانی و نفت کروه تا 3 درجه سانتی گراد
• در آزمون نقطه ابری شدن تا 2 درجه سانتی گراد

تجدیدپذیری: اختلاف بین دو نتیجه منفرد و مستقل بدست آمده به وسیله دو آزمایشگر مختلف در دو آزمایشگاه متفاوت و با مواد یکسان مورد آزمون قرار میگیرد در مدت طولانی و در صورت انجام روش آزمون بطور صحیح و معمول،بدست آمده در یک مورد از هر 20 مورد آزمون در تست نقطه ریزش و نقطه ابری شدن می تواند از مقادیر زیر بیشتر شود.

• در آزمون نقطه ریزش برای روغن های روان کننده تا 9 درجه سانتی گراد و برای سوخت تقطیری میانی و نفت کوره تا 9 درجه سانتی گراد
• در آزمون نقطه ابری شدن تا 4 درجه سانتی گراد

نقطه ابری شدن چیست و یعنی چه؟

نقطه ابری شدن در فرآورده های نفتی و سوخت های بیودیزل دمای یک آزمونه مایع است که در آن دما اولین و کوچک ترین توده قابل مشاهده از بلورهای موم پس از سرد شدن طبق شرایط ذکر شده در آزمون ظاهر می شود. برای بسیاری از ناظران توده ای از بلورهای موم مثل یک تکه ابر نسبتا سفید یا شیری رنگ دیده می شوند و همین علت نام روش آزمون را نقطه ابری شدن نام گذاری کرده اند.

هنگامی که دمای آزمونه به اندازه کافی پایین باشد باعث می شود بلورهای موم به صورت ابر ظاهر شوند. برای بسیاری از آزمونه ها بلورها ابتدا در اطراف دیواره پایین ترین قسمت ظرف آزمون کهع کمترین دما را دارد تشکیل می شوند. اندازه یا موقعیت ابر یا توده در نقطه ابری شدن با تو=جه به ماهیت آزمونه متفاوت است. برخی از نمونه ها توده های بزرگ تشکیل خواهند داد که به راحتی قابل مشاهده هستند در صورتی که بعضی دیگر از نمونه ها بلورهای موم در لحظه نقطه ابری شدن به سختی دیده می شوند.

پس از سرد شدن تا دمای پایین تر از نقطه ابری شدن توده های بلور در چند جهت به عنوان مثال اطراف پایین ترین قسمت ظرف آزمون به سمت مرکز ظرف یا به صورت عمودی به سمت بالا رشد می کنند. بلورها می توانند پس از نقطه ابری شدن در امتداد ته ظرف آزمون به شکل حلقه ای از ابر گسترش یابند و این بلورها شدن با کاهش دما در سرتاسر ظرف آزمون با کاهش دما ادامه یابد. با این حال نقطه ابری شدن دمایی است که اولین بلورها ظاهر می شوند نه دمایی که در ته ظرف آزمون، حلقه کامل و لایه پر از موم تشکیل شده باشد.